Ang kuwento ng ating mga Overseas Filipino Workers o OFW ay madalas nating naririnig bilang mga kuwento ng tagumpay, pagsasakripisyo, at pag-ahon mula sa hirap. Ngunit sa likod ng bawat balikbayan box at perang ipinapadala buwan-buwan, may mga kuwentong hindi nailalathala sa social media—mga kuwentong puno ng pait, pagtataksil, at pagkawasak ng pamilya. Ito ang masaklap na realidad na hinarap ng ating kababayan na sa loob ng maraming taon ay tiniis ang lungkot at pagod sa ibang bansa para lamang mabigyan ng magandang buhay ang kanyang pamilya, lalo na ang kanyang asawang pinakamamahal. Pero sa isang hindi inaasahang pagkakataon, ang lahat ng kanyang pinaghirapan at ang tiwalang kanyang iningatan ay gumuho na parang kastilyong buhangin nang madiskubre niya ang isang sikretong matagal nang ikinukubli sa kanya

Hindi biro ang mamuhay sa ibang bansa. Para sa maraming Pinoy, ang pag-alis ng Pilipinas ay ang tanging paraan upang matakasan ang kahirapan. Ganoon din ang naging layunin ng ating bida. Sa kanyang pag-alis, baon niya ang mga pangako sa asawa: na mag-iipon siya, na magpapatayo sila ng sariling bahay, at na hindi na nila kakailanganin pang mag-alala sa kakainin sa araw-araw. Bawat patak ng pawis, bawat mura ng amo, at bawat gabing nilalabanan ang homesick ay tinitiis niya dahil alam niyang may naghihintay sa kanya sa Pilipinas. Ang bawat video call nila ay nagsisilbing lakas niya. Sa screen ng cellphone, tila perpekto ang lahat. Masaya ang kanyang asawa, busog ang kanilang mga anak, at maayos ang takbo ng kanilang buhay. Ngunit ang hindi niya alam, ang bawat “I love you” at “Miss na kita” na naririnig niya ay may kalakip na panlilinlang.

Nagsimula ang lahat sa maliliit na pagbabago. Noong una, hindi niya ito binibigyang-pansin dahil ayaw niyang maging praning. Sabi nga nila, ang pundasyon ng isang long-distance relationship ay tiwala. Kaya naman kahit minsan ay hindi sumasagot ang asawa sa tawag o kaya ay madalas itong “busy” kuno sa mga gawaing bahay o sa pag-aasikaso sa mga bata, pinalalampas niya ito. Iniisip niya na baka pagod lang din ang asawa sa pag-aalaga sa kanilang pamilya. Hindi niya naisip na ang oras na dapat ay para sa kanya ay ibinibigay na pala sa iba. Ang perang pinaghihirapan niya sa ilalim ng mainit na araw o sa gitna ng malamig na panahon ay hindi lang pala napupunta sa mga bayarin at pangangailangan ng bahay, kundi nagagamit din sa mga bagay na hindi niya kailanman inakala.

Ang katotohanan ay parang apoy—gaano mo man ito subukang itago, kalaunan ay lalabas at lalabas ang usok nito. Isang araw, dahil sa isang hindi inaasahang pangyayari at tulong na rin ng mga taong nakapaligid sa kanila na hindi na matiis ang nakikita, dahan-dahang nabuksan ang mga mata ng ating OFW. Isang mensahe, isang larawan, at isang pagkakataon ang nagpabago sa kanyang buhay habang siya ay nasa malayo. Ang sakit na naramdaman niya ay hindi maipaliwanag. Habang siya ay nagtitipid sa pagkain sa ibang bansa para lang makapagpadala ng mas malaking halaga, ang kanyang asawa ay masaya palang naglulustay ng pera kasama ang ibang tao. Ang mas masakit pa rito, ang mismong bahay na kanyang pinundar mula sa dugo at pawis ay naging pugad ng pagtataksil.

Maraming OFW ang makakarelate sa ganitong sitwasyon. Iyong tipong pagod na pagod ka na sa trabaho, tapos pag-uwi mo sa accommodation mo, imbes na pahinga ang makukuha mo ay sakit ng ulo at bigat ng loob dahil sa mga balitang natatanggap mo mula sa Pilipinas. Ang hirap tanggapin na ang taong pinagkatiwalaan mo ng iyong buhay at kinabukasan ay siya ring taong wawasak sa iyo. Sa kaso ng ating kababayan, hindi lang basta selos ang naramdaman niya kundi ang matinding insulto. Pakiramdam niya ay ginawa siyang ATM machine na matapos gatasan ay tinalikuran at niloko pa. Ang mga pangarap na binuo nila nang magkasama ay biglang naglaho, pinalitan ng galit at panghihinayang

Paano nga ba humaharap ang isang OFW sa ganitong katotohanan habang nasa malayo? Napakahirap mag-isip nang tama kapag ang puso mo ay nadudurog pero kailangan mo pa ring pumasok sa trabaho kinabukasan dahil may kontrata kang dapat tapusin. Hindi ka pwedeng basta na lang sumuko dahil marami pang nakadepende sa iyo. Pero ang tanong, para kanino pa? Kung ang mismong inspirasyon mo sa pagtatrabaho ay nawala na, saan ka kukuha ng lakas? Dito pumapasok ang katatagan ng loob ng mga Pinoy. Sa kabila ng matinding dagok, kailangang bumangon. Kailangang harapin ang realidad na ang buhay ay hindi laging ayon sa plano.

Sa kwentong ito, makikita natin ang iba’t ibang mukha ng pagtataksil. Hindi lang ito tungkol sa pagkakaroon ng ibang lalaki o babae. Ito ay tungkol sa kawalan ng respeto sa sakripisyo ng asawa. Maraming mga asawa na naiiwan sa Pilipinas ang nakakalimot na ang bawat pisong hawak nila ay katumbas ng oras na malayo ang kanilang kabiyak sa kanilang mga anak. Nakakalimutan nila na habang sila ay naggagala o nagpapakasaya, ang asawa nila sa ibang bansa ay baka umiiyak sa gilid dahil sa lungkot o kaya ay tinitiis ang gutom para lang makapag-abot ng sapat na allowance. Ang kawalan ng utang na loob at empathy ang isa sa pinakamalaking dahilan kung bakit nasisira ang mga pamilyang OFW.

Nang sa wakas ay makauwi ang ating kababayan, hindi na mainit na yakap ang sumalubong sa kanya kundi ang malamig na katotohanan. Ang dating masayang tahanan ay puno na ng tensyon at mga katanungang wala ring malinaw na sagot. Ang masakit pa, madalas ay ang nanloko pa ang may ganang magalit o magbaliktad ng kuwento para lumabas na sila ang biktima. Ngunit ang ebidensya ay hindi nagsisinungaling. Ang mga bakas ng pagtataksil ay nakaukit na sa bawat sulok ng kanilang buhay. Ang desisyong dapat gawin ay hindi madali—magpapatawad ba para sa kapakanan ng mga anak, o tuluyan nang puputulin ang ugnayan para sa sariling kapayapaan at dignidad?

Ang kuwentong ito ay nagsisilbing babala sa lahat. Sa mga OFW, mahalagang maging mapagmatyag at huwag hayaang mabulag ng sobrang pagtitiwala. Hindi masamang magtanong at mag-usisa sa takbo ng buhay sa Pilipinas. Sa mga asawang naiiwan naman, nawa’y maisip ninyo ang bigat ng sakripisyong ginagawa ng inyong mga kabiyak. Ang pagtataksil ay hindi lamang pagkakamali; ito ay isang desisyon. Isang desisyon na pwedeng sumira sa kinabukasan ng inyong mga anak at sa buhay ng taong walang ginawa kundi mahalin at suportahan kayo.

Sa huli, ang ating bida ay kailangang magsimula muli. Hindi man naging maganda ang kinahinatnan ng kanyang pagsisikap para sa asawa, nananatili ang katotohanan na siya ay isang bayani sa kanyang sariling paraan. Ang pera ay pwedeng kitain muli, ang bahay ay pwedeng itayo muli, ngunit ang nawalang tiwala ay mahirap nang maibalik. Ang mahalaga ngayon ay ang kanyang sarili at ang kanyang mga anak na tunay na nangangailangan ng kanyang gabay. Ang karanasan niyang ito, bagama’t mapait, ay naging daan upang mas makilala niya ang mga taong tunay na nagmamahal sa kanya at ang mga taong nandiyan lang kapag may kailangan.

Ang buhay sa abroad ay puno ng hamon, ngunit ang pinakamahirap na laban ay hindi ang trabaho kundi ang pananatiling buo ng pamilya sa kabila ng distansya. Ang kuwentong ito ay isa lamang sa libo-libong kuwento ng ating mga bagong bayani na patuloy na lumalaban para sa mas magandang bukas, kahit pa ang kapalit nito ay ang pagkawasak ng kanilang sariling puso. Nawa’y magsilbi itong aral sa ating lahat na ang tunay na kayamanan ay hindi ang perang nasa bangko, kundi ang katapatan at pagmamahal na hindi matatawaran ng anumang halaga ng dolyar o riyal